دو ساعت گفتوگوی بیپرده با فیروز کریمی در اراک:
بیتردید نام فیروز کریمی برای کمتر علاقهمند به ورزش در ایران ناآشنا است؛ کریمی که یکی از مربیان باسابقه و موفق فوتبال ایران محسوب میشود، این روزها دوران جدیدی را تحت عنوان منشور اخلاقی سپری میکند.
کریمی دوران مربگیری خود را از اواخر دهه 60 آغاز کرد و توانست تیم پاس تهران را علاوه بر قهرمانی در دو دوره لیگ کشور، به عنوان ارزشمند قهرمانی باشگاههای آسیا برساند تا برای همیشه نامش در تاریخ فوتبال ایران باقی بماند چراکه، فیروز کریمی آخرین مربی بود که یک تیم ایرانی را به قهرمانی در این جام رساند.
دیدار تیمهای شنسا اراک و داماش گیلان فرصتی بود تا پای صحبتها و درد و دلهای این مربی باسابقه در اراک بنشینیم. مشروح گفتوگوی خبرنگار ورزشی خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) – منطقه مرکزی با فیروز کریمی در ذیل آمده است:
-آقای کریمی؛ سوالات خود را از استقلال شروع میکنیم. فیروز کریمی در 20 سال اخیر به جز استقلال، در سایر تیمهایی که هدایت آنها را به عهده داشته موفق بوده است، دلیل این مسئله را چه میدانید؟
من در 20 سال گذشته به جز استقلال همه تیمها را خودم بستم. استقلال اگر در دوران من (نیم فصل) عملکرد ضعیفی داشت نه به دلیل نبستن تیم توسط من بود بلکه، یک سری فاکتورها هم وجود داشت که بدشانسی عمدهترین آن بود. ما حدود 13 امتیاز را با بدشانسی و عوامل دیگر از دست دادیم که فیلم و مدرک آنها موجود است و یک سری هم مصدومیتها گریبان استقلال را گرفت. در اثر بدبیاریهایی که بیش 10 الی 12 توپ ما به تیر دروازه خورد و در نزدیک به پنج بازی اخراجی دادیم. بازی با پیکان دقیقه 4 بازی اخراجی دادیم که هیچ جای دنیا چنین چیزی دیده نمیشود. در کنار این قضایا نبستن تیم هم وجود داشت که از عوامل اصلی بود.
-این روزها عدهای بیان میکنند تنها یک جریان خاص در استقلال موفق میشوند؟ شما هم اینچنین فکر میکنید؟
بحث اینکه یک جریان خاص فقط در استقلال نتیجه میگیرند یک بحث توجیهی برای شکستهاست. هرکس بیاید بگوید دستی پشت قضیه است از انصاف به دور است. یکی از صمیمیترین دوستان من در مربیگری امیر قلعهنوعی است که با وی رفت و آمد هم داریم. قلعهنوعی از مفاخر فوتبال کشور است و ما باید به وجود اینچنین مربیانی افتخار کنیم. وی از باب خروج از بحران و حمایت تیمی، از خود من که در استقلال بودم خیلی حمایت کرد، یکی از کسانی که آن زمان بیشترین کمک را به من کرد امیر قلعهنوعی بود. حال انصاف نیست که اگر کسی بخواهد پشت سر این مربی این حرفها را بزند.
-متاسفانه این روزها شاهد افزایش تخریبها در فوتبال کشور هستیم؟ چه نظری در این رابطه دارید؟
به نظر من دست عواملی در کار بوده و پشت پرده مسائلی است. البته موفقیت یک مربی تا حدود بسیار زیادی به لیاقت و توانایی فرد باز میگردد. الان نگاه کنید چرا داوود مهابادی موفق است، فراز کمالوند، اصغر مدیرروستا و حمید استیلی چرا موفق هستند. اینها از جمله افرادی هستند که لیاقت داشتهاند که موفق میشوند٬ حال اگر بخواهیم موفقیتهای این مربیان تداوم داشته باشد، باید حمایتهای لازم، هم از طرف باشگاهها و هم رسانهها صورت گیرد. رسانهها انصاف را رعایت کنند. مطمئنا تنها بودن چند سال در فوتبال، موفقیت یک مربی را تضمین نمیکند.
-شخص خاصی را مد نظر دارید؟
نه؛ شخص خاصی را مد نظر ندارم اما، بودهاند مربیانی که سالیان سال در فوتبال مملکت فعالیت داشتهاند اما، توفیقی کسب نکردهاند. یکی از دلایل عدم پیشرفت فوتبال ما هم عدم شایستهسالاری در همه ابعاد چه در ابعاد فنی، پاک بودن فوتبال، جوانگرایی، شجاعت و رعایت عدل و انصاف است؛ در بعد صداقت کاری هم باید در هر پستی که هستیم رعایت اصول را بکنیم تا به پیشرفت برسیم. اگر شایستهسالاری را در کنار اخلاقمداری عملی در رأس کارمان قرار دهیم مطمئنا پیشرفت خواهیم کرد؛ البته این را باید کمیته آمار فدراسیون ارائه دهد که چه کسانی اخلاقمدار بودند، بازیکنان چه تیمی رویه مناسب داشتند و اگر رسانهها هم وارد کار شوند و همه جوانب را منعکس کنند، آن موقع بحث شایستهسالاری تحقق مییابد؛ تا زمانی که بحث شایستهسالاری در فوتبال ما برقرار و به اصل مطلب تبدیل نشود به جایی نخواهیم رسید. مطمئنا کسی که ورزش نکرده و نمیداند ورزش چیست و عرق ورزش را نریخته نمیتواند مثل یک فرد ورزشی تصمیم بگیرد.
-منظورتان مسوولان فدراسیون فوتبال هستند یا نه؟
نه اصلا؛ منظور من کل ورزش است، کفاشیان از افتخارات دوومیدانی کشور است. چه فرقی میکند. علیرضا رحیمی فوتبالیست تیم سپاهان و تیمملی بوده و حال در فدراسیون هندبال رییس است. با عرضه و لیاقت خودش نایب رییس کنفدراسیون آسیا و عضو هیات رییسه فدراسیون جهانی هندبال شده است. هر چهار تیم هندبال ما در دوران رحیمی به جامجهانی راه یافتند؛ این لیاقت یک فرد است. حال به عقب برگردید ببینید روسای قبلی هندبال که از خانواده این رشته هم بودند موفق بودهاند یا رحیمی که فوتبالی است. از سوی دیگر حمید سجادی معاون سازمان تربیتبدنی شده است. سجادی از مفاخر ورزش کشور و سالیان سال پرچمدار ورزش ما بوده و درد ورزش را میداند. من کتبا مینویسم هیچ وقت شما٬ در اتاق سجادی را در سازمان بسته نخواهید دید. چهره وی را هیچ وقت عبوس نخواهید دید چون٬ درد ورزشکار٬ مربی و مدیر را درک کرده و میداند. به اعتقاد من امروز ورزش ما راه رستگاری را در پیش گرفته است. تأکید من سپردن پستهای ورزشی به ورزشیهاست حال فرق نمیکند رشته افراد چه باشد. بارها دیدهایم که وقتی پستهای حساس ورزشی به افراد غیرورزشی واگذار شده، چه جنجالها، حاشیهها و مشکلاتی بهوجود آمده است.
در مورد فدراسیون فوتبال صحبت نکردید. آیا منظورتان دستاندرکاران این فدراسیون است؟
هیأت رییسه فدراسیون خوشبختانه از فنیترین و ورزشیترین افراد تشکیل شده و شخصا افتخار همکاری با مهندس مهدی تاج، ناصرشفق و دکتر فتح اللهزاده را داشتم؛ من میگویم همه اعضای فدراسیون باید فنی باشند.
-راهکار کلی شما به عنوان یک مربی باسابقه و موفق برای برون رفت فوتبال ایران از این وضعیت بحرانی چیست؟
اعتقاد من بر این است که تخصص در کنار تعهد ما را به موفقیت میرساند. هیچ کدام به تنهایی عامل موفقیت و پیشرفت نخواهند بود. الان خوشبختانه همه مسوولان تعهد دارند؛ البته این مسئله که حداقل لیگ برتر ما سیر نزولی داشته است را خود مردم میگویند و در برنامه 90 هم هفتاد درصد مردم به این گزینه رأی دادند. از همین جا شروع کنیم که چرا سطح مسابقات کاهش یافته است. از باشگاهها شروع کنند تا مشخص شود چرا باشگاههای ما فقط به خرید رو آوردهاند و بازیکنسازیهای گذشته دیگر ادامه ندارد. حال و روز باشگاههای سازنده را بررسی کنند. بعد ببینید هیأتهای استانی چه وضعیتی دارند؛ یکییکی مسائل ریز و درشت فوتبال باید بررسی شود تا نقاط ضعف شناسایی شود.
-این روزها بحث منشور اخلاقی به سوژه روز فوتبال کشور تبدیل شده و شما از جمله افرادی هستید که با این منشور مواجه شدهاید؟ خیلیها دوست دارند بدانند سرانجام فیروز کریمی با این منشور چه میشود؟
ما دنبال احقاق حقمان هستیم؛ دنبال اجرای عدالت و کانالیزه شدن مسائل فوتبال؛ یکی از مواردی که اشاره کردم، به همین موضوع برمیگردد و آن ورزشی بودن همه ارکان فدراسیون است؛ البته به دوستان احترام میگذارم اما، این مشکلات وقتی بوجود میآید که کارها کانالیزه نباشد؛ رسیدگی به تخلفات و محکوم کردن، کار کمیته انضباطی است و همانند گذشته این کمیته هر تصمیمی بگیرد ما میپذیریم. اعتقاد ما این است که نباید شکستها با تخریب دیگر شخصیتها توجیه شود؛ متاسفانه توجیه پس از شکست مسئله جدیدی است که این روزها در فوتبال کشور باب شده که اصلا کار درستی نیست.
-واضحتر در این رابطه صحبت کنید؟
اعتقاد دارم مسائل اخلاقی باید در راس فوتبال کشور قرار داشته باشد اما، چیزی تحت عنوان منشور اخلاقی باید در کانال خود که کمیته انضباطی است اجرا شود؛ اگر مسائل داوری به کمیته روابط بینالملل، وظایف کمیته بینالمللی را به کمیته بازاریابی و مسائل آموزشی را به کمیته فرهنگی بدهند، ببینید چه اتفاقاتی در فوتبال میافتد.
-چه صحبتی با رییس جدید سازمان تربیت بدنی دارید؟
به نظر من اولویت امروز ورزش کشور فوتبال است. چون رشتههای ملی ما مثل کشتی و تکواندو وضعیت خوبی دارند و الان سازمان تربیتبدنی باید ابتدا اولویت را به فوتبال اختصاص دهد و بعد وزنهبرداری که الان زنگ خطر برای ما به صدا در آمده است. در این دو رشته٬ هم استعداد داریم و هم میتوانیم در سطوح بینالمللی جایگاه داشته باشیم. بحث دوم من با دکتر سعیدلو این است که در مجمع آینده فدراسیون نام سازمان لیگ را به کمیته برگزاری مسابقات تغییر دهد چراکه این تغییر نام٬ زمینهساز تمام فتنهها و حاشیههای کنوبی فوتبال کشور بوده است؛ واعظ آشتیانی چندی پیش حرف قشنگی زد و اعتقاد داشت که شرایط هیات رییسه فدراسیون فوتبال غلط است، وی که مشکلی با کفاشیان نداشت؛ رییس سازمان تربیت بدنی باید به این موضوع توجه داشته باشد که رییس فدراسیون هر کسی که است چون باید پاسخگوی همه اتفاقات فوتبال باشد، باید اختیارات کامل را هم داشته باشد؛ مطمئنا اگر مشکلی در فوتبال وجود داشته باشد تماشاگران شعار میدهند «کفاشیان حیا کن، فدراسیون رو رها کن» و هیچگاه نمیگویند «عضو هیات رییسه فدراسیون فوتبال حیا کن، فدراسیون رو رها کن» و یا نمیگویند «عضو یکم و سوم هیات رییسه که ضعیف هستید، شما دوتا که خیلی ضعیفید حیا کنید، برید فدراسیون فوتبال را رها کنید».
-پس شما نسبت به وضعیت هیات رییسه فدراسیون انتقاد دارید؟
اصلا اساسنامه ما، مجمع ما، شرایط هیات رییسه ما و حتی قانونی که وضع شده اشکال دارد؛ رییس سازمان تربیت بدنی اگر میخواهد کاری برای فوتبال بکند، ابتدا این مسئله را درست کند؛ هیات رییسه کنونی فوتبال ما هیچ معنایی ندارد و هر کدام از اعضا صاحب یک تیم هستند و این تصمیمگیریها را سخت میکند؛ یک مثال در این رابطه میزنم؛ اگر من همزمان با مربیگیری در داماش، عضو هیات رییسه فدراسیون فوتبال باشم و مشکلی برای داماش و تیم دیگری پیش بیاید، در شرایط برابر به داماش رای میدهم و تازه این صداقت کار است؛ اگر 60 به 40 هم به ضرر داماش باشد به نفع تیمم رای میدهم؛ اگر اجازه دهند و دوستان هیات رییسه ایراد نگیرند 70 به 30 را هم به داماش رای میدهم؛ اگر کسی متوجه نشود 80 به 20 را هم به داماش رای میدهم؛ اگر مشکل جدیتر شد 90 به 10 را هم به داماش رای میدهم و اگر مشکلی پیش بیاید و ببینم داماش صدمه میبیند 100 به صفر را هم به داماش رای میدهم؛ اگر هفتادوهفت پشت تیم حریف هم حق داشته باشد باز هم به داماش رای میدهم و اگر حق یک استان هم ضایع شود باز هم به داماش رای میدهم؛ الان ممکن است شرایط این مثال در هیات رییسه فدراسیون فوتبال بوجود بیاید؛ متاسفانه 5 الی 6 تن از اعضای هیات رییسه وابسته به یک تیم خاص هستند و حق هم دارند از موقعیت کنونی در راستای کمک به استان خود استفاده کنند اما، این رویه کاملا غلط است و دکتر سعیدلو اگر میخواهد فوتبال مملکت درست شود، باید قدرت را به مثلث مدیریتی فدراسیون بازگرداند.
-یعنی شما خواهان انحلال هیات رییسه فدراسیون هستید؟
من اعتقاد دارم همانطور که چندین دهه، فوتبال ما با شرایط حاکمیت رییس، نایب رییس و آن هم تنها نایب رییس اول و دبیر اداره شده و در این مدت بهترین نتایج را هم کسب کردهایم، باید از این بعد هم اینگونه باشد تا فوتبالمان به جایگاه واقعی خود بازگردد؛ مگر میشود رییس فدراسیون توان و اختیار لازم را نداشته باشد؛ اصلا به اعتقاد من برای یپیشرفت بیشتر فوتبال، باید رییس فدراسیون انتصابی باشد؛ هفته گذشته برایم جالب بود که با وجود آنکه رییس فدراسیون منشور اخلاقی را به کمیته انضباطی سپرده، کمیته برگزاری مسابقات (سازمان لیگ) حاضر نبود پرونده چند نفری که در این راستا تشکیل شده بود را به کمیته انضباطی بدهد؛ به نظر شما آیا رییس فدراسیونی که توان پس گرفتن چند پرونده از کمیته تحت اختیارش را نداشته باشد، میتواند به درستی برنامهریزی کند. این مسائل است که فوتبال ما را به بیراهه کشانده است. متاسفانه مجمع فدراسیون این اختیارات را از رییس گرفته و پیشنهاد من به دوستان عضو این مجمع این است که در جلسه جدید بیشتر به فکر فوتبال باشند تا انواع پذیرایی از خود و رایگیری برای کاهش اختیارات رییس فدراسیون.
-در جایی مطرح شد که شما عملکرد سازمان لیگ را بسیار ضعیف ارزیابی کردهاید. اگر این مسئله صحت دارد چه دلیلی برای آن دارید؟
من اسم این چیزی که شما گفتید را کمیته برگزاری مسابقات میدانم نه چیز دیگر؛ میگویم کمیته برگزاری مسابقات عملکرد ضعیفی داشته چون هر چهار تیم ما سال گذشته در جام باشگاههای آسیا و در همان مراحل مقدماتی به دلیل برنامهریزی ضعیف این کمیته از مسابقات حذف شدند؛ همین جا کتبا مینویسم که سال آینده AFC حتی سه سهمیه را هم به ایران نخواهد داد؛ این ضرر را چه کسی جبران خواهد کرد؛ سرخوردگی حاصل از نرفتن به جام جهانی را چه کسی جوابگو خواهد بود؛ متاسفانه این روزها فوتبال ما دچار دوگانگی شده است؛ گروهی که به دوستان وابسته هستند و گروهی که در مقابل ایستادهاند.
-صحبت پایانی؟
به عنوان یک مربی سینهسوخته و کسی که 22 سال تجربه مربیگری دارد، خواهشی که از رییس سازمان تربیت بدنی دارم این است که شرایط شایستهسالاری را در همه ابعاد فوتبال فراهم کند؛ من میگویم الان شایستهسالاری در فوتبال ایران وجود ندارد؛ عامل این شایستهسالاری هم کارنامه همه اهالی فوتبال است؛ همین ناشایستهسالاری است که باعث شده فوتبال ما در آسیا در مکان ششم قرار بگیرد.
گفتوگو از خبرنگار ورزشی ایسنا: مجید جمالو